Foto: JAN-WILLEM BROERE

Jubileumpenning 1 april verbindt: Brielse 1 April Vereniging bestaat 80 jaar

De historie leeft voort. Des te meer nu de Brielse 1 April Vereniging dit jaar 80 jaar bestaat. Speciaal voor dat jubileum is een herdenkingspenning voor de vijfhonderd leden tellende vereniging geslagen, waarvoor ontwerper Jan-Willem Broere de historie is ingedoken. "De look-a-like à la 1572 creëren viel niet mee, ik heb er dagen over gedaan om dit beeldmerk te reproduceren. Er gaan diverse details schuil in de penning, waarvan ook ik de oorsprong niet wist." Het resultaat mag er zijn: een herdenkingspenning voor iedere Briellenaar! Want daarover zijn 1 April Vereniging-voorzitter Wim van Noord en Jan-Willem het eens: "deze penning is dé verbindende factor tussen Briellenaren."

Mirjam van der Boom

BRIELLE – En dat is wat de penning vertegenwoordigt: het gevoel sámen de historie te laten voortleven. Want daar gaat het tenslotte elk jaar opnieuw weer over. Dat gevoel neerzetten komt tot uiting in de penning zoals die er nu ligt en waar elk lid van de vereniging een 'beroep' op kan doen, in de meest letterlijke zin van het woord.

"Op de originele Geuzenpenning staan teksten op weerszijden. Zo staat op de voorzijde in het Frans 'In alles trouw aan de Koning' en aan de keerzijde 'Zelfs tot aan de bedelstaf'", zegt Wim. De voorzijde samen met het beeldmerk van de 1 April Vereniging vormde de basis waarmee Jan-Willem aan de slag ging. De oorspronkelijke tekst is in het exemplaar anno nu verdwenen. In de plaats daarvan is '1 April Vereniging 1939-2019' gekomen.

Het inzoomen op de oude Geuzenpenning zorgde voor de elementen. "Sommige dingen zijn nog steeds niet helemaal duidelijk." Wel duidelijk is dat de omranding van de Geuzenpenning niet geheel overeenkomt met het 1 April beeldmerk. De details van het gehavende origineel vertaalde Jan-Willem in 2D en uiteindelijk in facet in 3D. Het historische beeld is daardoor zoveel mogelijk in de herdenkingspenning teruggekomen. De uitvoering is in oud-zilver. "Het was een erg interessant project en een eer om dit te mogen doen voor het 80-jarig jubileum van de 1 April Vereniging."

"Net voor 1572 kwam Don Alva belasting innen", zegt Wim. "Op elke transactie inde hij tien procent. Holland kwam in opstand en bestreed te vuur en te zwaard deze tiende penning. Die tiende penning innen de Brielse Spanjaarden nog steeds elk jaar met plakkaten die bij de winkeliers in heel Den Briel op de ramen worden geplakt."

De negen plus één penningen verwijzen naar de belasting op de tiende penning. De munten met plus-tekens weerspiegelen de penningen, welke sinds 1813 deel uitmaken van het Wapen van Vierpolders.

Op de voorzijde van de oorspronkelijke penning staat een zwaard, daarboven één penning tussen twee oren. Rechts daarvan de overige negen penningen en links van het zwaard een (knijp)bril en een zogenaamde 'vogelaarsfluit'. Op de keerzijde staan twee edelen afgebeeld, de linker met een kalebasfles en bedelnap, de rechter met een Geuzenpenning aan een lint op de borst. Deze Geuzenpenning staat symbool voor de haat naar Alva. De 'oren' op de penning en de 'vogelaarsfluit' verwijzen naar 'Alva moet naar ons luisteren', de knijpbril naar de verrassing van Brielle. Maar heerser Philips II wordt pas in 1581 niet meer als soeverein erkend.

Van de jubileummunt zijn duizend stuks geproduceerd. Een munt waaraan de Briellenaren hechten. "De 1 april-koorts is al weer begonnen, het is één groot feest. Iedereen is anders op zo'n dag. Iemand van de 'oude garde' zei pas: 'mensen ervaren het alsof het een feest van onszelf is.' We denken breder dan dat, bezien het evenement in historisch perspectief en zien het als evenement vooral ook voor bezoekers."
Historisch moment voor bezoekers of niet, de jubileumpenning wordt op een aantal momenten onder de leden verspreid. Het eerste moment was op 10 januari tijdens de nieuwjaarsreceptie, het tweede uitreikmoment is op 15 februari bij de Spanjaardenvergadering, op 2 maart tijdens de modeshow van De Geuzennaald krijgen de dan nog niet voorziene leden de penning en op de afsluitingsavond op 1 april in het -unieke- Arsenaal wordt de penning eveneens overhandigd. Verder krijgen niet-leden tijdens de huidige ledenwerfactie in de verschillende Brielse wijken de gelegenheid zich aan te sluiten bij de 1 April Vereniging. Ook zij krijgen dan de jubileumpenning. "De penning maakt het verschil of je lid bent op 1 april", zijn Wim en Jan-Willem van mening. "Het geeft het wij-gevoel. Trotse Briellenaren, zéker met de penning. Het brengt mensen bij elkaar."

'Want 1 april vieren doen we samen.'

Meer berichten




Nieuwste reacties